Mijn vader is er niet meer. Van de ene op de andere dag werd het stil. Op 11 november 2025 sprak ik mijn vader voor het laatst, zonder te weten dat dit ons laatste gesprek zou zijn. Een dag later belde mijn schoonzus met het bericht dat mijn vader was overleden. Mijn wereld stortte in. Toen ik tien jaar was, gingen mijn ouders uit elkaar. Samen met mijn broer bleef ik bij mijn vader wonen in ons ouderlijk huis. Rond zijn veertigste kreeg mijn vader de diagnose MS. Ondanks deze ingrijpende ziekte bleef hij altijd voor ons vechten en voor ons zorgen. Zijn leven stond volledig in het teken van zijn kinderen. Mijn vader is de sterkste en meest krachtige persoon die ik ooit heb gekend. Zijn enorme levenskracht en doorzettingsvermogen zorgden ervoor dat hij elke dag opnieuw opstond met een gezonde dosis humor en positiviteit, vastbesloten om er het beste van te maken.
Mijn vader is plotseling overleden. In zijn slaap, in alle rust. Ze noemen dit ook wel ‘de mooiste dood’ die er bestaat. Het maakt het verdriet niet minder, maar het verzacht de pijn een beetje te weten dat mijn vader in vrede is heengegaan. Vanaf deze dag stond mijn leven stil. Toch bleef er weinig tijd om stil te vallen. Nog diezelfde dag en dagen daarna moesten er keuzes worden gemaakt. Keuzes waar je nooit over wilt nadenken, maar waar je ineens middenin staat. In de dagen tot aan de uitvaart schommelde ik tussen overleven, regelen, doorgaan, alert blijven en momenten van ongeloof, besef, verdriet en boosheid. Alles in een wereld die voor mij volledig tot stilstand was gekomen. Er was nauwelijks tijd om te rouwen, omdat het toewerken naar de uitvaart en het direct daarna leeghalen van de woning van mijn vader veel van mij vroeg. Het plotseling verlies, maakt de rouw soms nog rauwer. Mijn vader en ik waren altijd sterk met elkaar verbonden. Van de een op andere dag is de belangrijkste verbinding in mijn leven weggevallen. Zijn betrokkenheid bij alles wat ik deed gaf mij een gevoel van veiligheid. Een liefdevolle zekerheid die ik elke vrouw zou gunnen in de relatie met haar vader. Nu is dat gevoel van veiligheid ineens weg. De veiligheid die mij geliefd liet voelen, die mij deed weten dat ik nooit alleen was, dat ik altijd bij hem terecht kon. Het is alsof de boot van onze veilige haven is vertrokken, zonder mij. Ik sta nu langs de kant van die haven, zoekend naar wie ik ben zonder hem.
Het gevoel van leegte dat ik ervaar, is voor de buitenwereld, voor wie dit niet van dichtbij heeft meegemaakt, soms moeilijk te begrijpen. Het is een leegte die niemand anders nu kan opvullen. Het zal uiteindelijk ruimte maken voor liefdevolle herinneringen in mijn hart. Maar hoe maak je ruimte in je hart wanneer datzelfde hart is gebroken door zo’n groot verlies? Ik blijf praten en ik blijf voelen bij wat er is gebeurd. Door mijn vader te blijven benoemen en herinneringen op te halen, krijgt mijn hart stap voor stap de tijd om te herstellen en ruimte te maken voor verzachting, in plaats van alleen maar verdriet. Nu de uitvaart geweest is en de woning van mijn vader is opgeleverd, begint het rouwen pas echt. Ook dat laat zich nauwelijks in woorden vatten. Soms zijn er verdoofde dagen waarin ik mij leeg en vlak voel.
Op andere momenten overspoelen emoties mij en dringt het besef door dat dit alles werkelijkheid is en dat het verdriet diep zit. En soms voel ik even helemaal niets, waarschijnlijk omdat het te groot is om in één keer te dragen. Totdat de volgende golf zich aandient. Het gevoel komt altijd terug, alleen in stukjes die ik aankan, wanneer het veilig genoeg voelt en mijn brein kleine delen van het verdriet toelaat. Er zijn ook dagen waarop ik mij rustig voel. Zelfs die rust schrikt mij soms af. Rust voelt tegenstrijdig aan bij het gemis en roept een gevoel van schuld op. Terwijl rouw niets anders is dan liefde die zich langzaam opnieuw probeert te vormen.
Het dagelijks leven vormt zich langzaam opnieuw, terwijl de wereld onverstoorbaar verder raast. Het verschil tussen mijn innerlijke stilte en de snelheid van alles om me heen voelt soms zo groot, dat ik balanceer tussen blijven staan en toch weer doorlopen. Want hoe je het ook wendt of keert: het leven gaat verder, alleen nu zonder mijn vader.
Mijn grootste inzicht sinds het overlijden van mijn vader, is dat tijd nooit terugkomt en dat we het leven het beste kunnen leven in het moment zelf. Toch leven we vaak met het idee dat tijd op ons wacht. Dat er later nog ruimte is om dromen na te jagen, om iemand lief te hebben, om iemand te laten zien en weten hoeveel die voor je betekent, of om alsnog dat ene gesprek te voeren. Maar de harde realiteit is dat tijd niet wacht. De momenten die je nu beleeft, zijn alles wat je ooit zult hebben. Tijd is niet gegarandeerd. Dit zijn kanten van het leven die we vaak vergeten, maar die onlosmakelijk bij het bestaan horen.
Sinds het overlijden van mijn vader voelt het alsof ik in een diep gat ben gevallen. Een gat zo diep dat er maar één weg uit lijkt te zijn: omhoog. De enige hand die ik wil vasthouden om eruit te klimmen, is die van mijn vader. Maar die hand is er niet meer. Toch voel ik talloze handen die zich naar mij uitstrekken om mij omhoog te helpen. Tegelijkertijd kom ik steeds meer in verbinding met mezelf. Ik kan dit gat niet alleen verlaten, maar ik draag wel de kracht in mij om dat te doen, gesteund door alle lieve mensen om mij heen.
Ik kan niet zonder je, maar jouw kracht zit in mij.
Jij ging zelfs in donkere tijden door, totdat de zon weer ging schijnen.
Lieve papa, wij zullen altijd elkaars zonnestraal zijn.
Jij bent mijn grootste voorbeeld, mijn lichtpuntje, voor altijd.
Liefs, je dochter.